Skip to content
+32 (0) 9 340 44 04 info@eco2box.com

TL;DR Een eerlijke proef met een nieuwe weefselkweekpot verandert één ding: de pot. Neem plantmateriaal uit één partij, zet in elke pot evenveel planten, plaats testpotten en huidige potten op hetzelfde schap en laat de proef een volledige kweekcyclus lopen. Scoor condensatie, contaminatie, plantkwaliteit, medium en breuk op één blad, en beoordeel opnieuw na het uitplanten, want daar wordt een verschil in overleving zichtbaar.

Een proef met een nieuwe pot eindigt vaak zonder antwoord: de planten zien er in beide potten hetzelfde uit, of er staat condens in elke pot op het schap. Deze gids geeft de opzet, de duur, de vijf scores en een scoreblad dat je kan afdrukken.

Wanneer is een proef met een weefselkweekpot eerlijk?

Een proef met een weefselkweekpot is eerlijk wanneer de pot het enige is dat tussen de groepen verschilt. De partij planten, het medium, de persoon, de dag, het aantal planten per pot en het schap zijn gelijk voor de testpotten en voor de potten die je nu gebruikt. Alles wat je niet gelijk houdt, wordt een tweede verklaring voor elk verschil.

Hou gelijk Hoe
Plantmateriaal Eén partij van dezelfde moederplanten, willekeurig verdeeld over de groepen
Medium Eén bereiding, op dezelfde dag gegoten
Planten per pot Hetzelfde aantal in elke pot van vergelijkbare maat; noteer het wanneer de maten verschillen
Persoon en dag Eén persoon vult en zet alle groepen over in één sessie
Plaats Eén schap, met testpotten en huidige potten door elkaar over de posities
De ene verandering De pot, of het filtertype (hoeveel lucht de filter doorlaat)

Voor deze gids werd geen gepubliceerd protocol gevonden om potten te vergelijken in een productielabo. Onderzoekspapers vergelijken potten binnen studies op één gewas, elk met een eigen methode.

Stap 1: Bepaal welke vraag de proef moet beantwoorden

Schrijf één vraag op voor de stalen aankomen, samen met het resultaat waarbij je zou overschakelen. “Minder glazige scheuten in de vermeerdering” of “meer planten in leven na het uitplanten” kan je scoren. “Kijken hoe ze het doen” niet. Spreek de vraag af met de persoon die over de bestelling beslist.

Verander daarna één ding. Een nieuwe pot samen met een nieuw medium, een nieuwe kweekruimte of een nieuw protocol geeft een resultaat dat je aan geen van die veranderingen kan toewijzen. Wil je ook filtertypes vergelijken, behandel dan elk type als een eigen groep naast je huidige pot.

Stap 2: Werk met één partij, één schap en evenveel planten

Neem al het plantmateriaal uit één partij, verdeel het willekeurig over de groepen en zet in elke pot evenveel planten. Plaats de testpotten en je huidige potten op hetzelfde schap, door elkaar over de posities. De plaats op het schap telt, omdat temperatuurschommelingen door de verlichting de werkelijke gasuitwisseling in een pot veranderen.

Een gepubliceerde vergelijking toont waarom het aantal planten aandacht verdient. Fayos et al. 2015 vergeleken drie containers op dubbel-haploïde ui. In de Eco2Box-potten stonden 4 tot 6 planten, tegenover 2 tot 3 per kweekdoos van een andere fabrikant. De dichtheid verschilde dus tussen de groepen, samen met de container. In je eigen proef kan je het aantal gelijk houden. Gebruik in elke groep hetzelfde aantal potten, en genoeg zodat één verloren pot de uitkomst niet bepaalt.

Stap 3: Hoe lang moet een proef met een nieuwe pot lopen?

Laat een proef met een nieuwe pot minstens één volledige kweekcyclus van het gewas lopen, even lang als je gewone cyclus, en ga door tot het uitplanten wanneer overleving bij de vraag hoort. Trage groeiers hebben meer weken nodig voor een verschil zichtbaar wordt.

Het einde van de cyclus telt om een tweede reden. Meer ventilatie betekent minder condensatie, en meer kans dat het medium uitdroogt. Het medium scoor je op het einde van de cyclus, dus een proef die vroeg stopt, kan het niet scoren. Leg bij de start drie scoredagen vast: een eerste controle, het einde van de cyclus en een dag na het uitplanten.

Stap 4: Wat meet je in de proef, op één scoreblad?

Scoor per groep vijf dingen, op dezelfde dagen voor elke groep: condensatie, contaminatie, plantkwaliteit, hoe het medium standhoudt, en breuk. Tel potten en planten, neem op elke scoredag een foto van elke groep en druk het blad hieronder één keer per scoredag af.

Score Hoe noteren Huidige pot Testpot 1 Testpot 2
Proef Gewas, stadium, partij, startdatum, scoredatum, naam
Pot en filtertype Artikel en filtertype per groep
Potten gestart Aantal
Planten per pot Aantal
Condensatie Potten met druppels op de wand of het deksel, op het aantal gestarte potten
Contaminatie Verloren potten, op het aantal gestarte potten; noteer waar de groei begon
Plantkwaliteit Glazige scheuten (hyperhydriciteit), aantal scheuten, bladkleur, wortels
Medium Potten met uitgedroogd of gebarsten medium op het einde van de cyclus
Breuk en gebruik Gebarsten potten of deksels; deksels die niet sloten
Na het uitplanten Planten in leven, op het aantal uitgeplante planten, op een vaste dag
Beslissing Antwoord op de vraag uit stap 1

Lees de rij contaminatie met zorg. Contaminatie heeft drie wegen naar binnen: de sluiting, de handelingen en het plantmateriaal zelf. Een proef met potten test de eerste. Verloren potten in elke groep zeggen weinig over de pot.

Stap 5: Beoordeel de proef na het uitplanten

Neem de laatste score buiten de pot: planten in leven op het aantal uitgeplante planten, per groep, op een vaste dag na het uitplanten. Hoe planten er in de pot uitzien, geeft geen uitsluitsel. In een studie op framboos van Lebedev et al. hing de scheutlengte in de vermeerdering niet samen met de groei van de planten tijdens de acclimatisatie.

Fayos et al. 2015 scoorden beide stadia op dubbel-haploïde ui. In hun protocol B, met 23 tot 26 embryo’s per groep, was de hyperhydriciteit 4,2% in de pot met de groene Eco2Box-filter, tegenover ongeveer 35% in een glazen buis en ongeveer 35% in de kweekdoos van een andere fabrikant. Van de embryo’s werd 70,8% een geacclimatiseerde plant uit de Eco2Box-pot, tegenover 23,1% uit de glazen buis en 52,2% uit de andere doos.

De beperkingen horen bij die cijfers. In protocol A, met 16 tot 35 embryo’s per groep, verschilde de hyperhydriciteit niet significant tussen de containers, en de andere doos gaf de meeste geacclimatiseerde planten (37,5%). De plantdichtheid verschilde: 4 tot 6 planten per Eco2Box-pot tegenover 2 tot 3 per doos van het andere type. Welk Eco2Box-filtertype de groene filter was, is niet bevestigd. Het is één studie op één soort, en het resultaat veranderde met het protocol. Dat is de reden om de proef op je eigen gewas en met je eigen protocol te doen.

Door welke fouten geeft een proef met potten geen antwoord?

  • Een traag gewas in de eerste weken beoordelen.
  • Testpotten en huidige potten vullen uit verschillende partijen of op verschillende dagen.
  • Meer planten zetten in het ene type pot dan in het andere.
  • Het medium of het protocol veranderen tijdens de proef.
  • Zo weinig potten gebruiken dat één verloren pot beslist.
  • Je huidige pot weglaten als controle op hetzelfde schap.

Condens in de testpotten en ook in de controlepotten maakt een proef moeilijk leesbaar: ze kan de potten op die ene score niet onderscheiden. Blijf de andere vier punten scoren. Komt de verpakking van een stalenpakket beschadigd aan, laat het ons weten voor je start.

Wat heb je nodig voor een proef met weefselkweekpotten?

Je hebt je huidige pot nodig als controle, de testpotten, plantmateriaal uit één partij, het scoreblad en een camera. Voor een proef met Eco2Box-potten levert ECO2 nv een stalenset op aanvraag, gekozen op basis van je gewas, het stadium en de pot die je nu gebruikt.

Eco2Box-sets bestaan in vier filtertypes met stijgende gasuitwisseling: L (wit), XL (geel), XXL (rood) en XXL+ (groen). XXL is de standaard voor de meeste vermeerdering. Een filter kiezen geeft een startpunt per stadium. Een van de best verkochte maten is de ronde O118/80 van 565 ml. De potten zijn helder, dus je scoort condensatie en plantkwaliteit zonder ze te openen.

Vraag welke versie je stalen zijn voor je iets steriliseert. Onbehandelde potten en deksels in polypropyleen autoclaveer je op 121 °C voor het eerste gebruik, en we raden hoogstens 5 keer gebruik aan. Gammabestraalde artikelen worden steriel geleverd; ze autoclaveren raden we af (hoogstens 2 tot 3 cycli, en de kunststof wordt bros en geelachtig).

Veelgestelde vragen

Hoe lang moet ik een nieuwe weefselkweekpot testen?

Test een nieuwe weefselkweekpot minstens één volledige kweekcyclus van je gewas, en tot na het uitplanten wanneer overleving telt. Trage groeiers hebben meer weken nodig voor een verschil zichtbaar wordt. Herhaal de cyclus wanneer de eerste een aanwijzing geeft maar nog geen duidelijk antwoord.

Hoeveel potten heb ik nodig voor een proef?

Er bestaat geen gepubliceerd minimum voor een proef met potten in een productielabo. Gebruik in elke groep hetzelfde aantal potten, en genoeg zodat één pot die door contaminatie verloren gaat de uitkomst niet verandert. Schrijf het aantal op voor je start.

Kan ik een nieuwe pot en een nieuw medium tegelijk testen?

Nee. Een proef die de pot en het medium samen verandert, geeft een resultaat dat je aan geen van beide kan toewijzen. Verander alleen de pot of het filtertype, en test het medium in een aparte proef.

Wat als er condens staat in de testpotten en ook in de controlepotten?

Dan kan de proef de potten niet onderscheiden op condensatie. Noteer voor elke pot de plaats op het schap en de afstand tot de lamp, blijf contaminatie, plantkwaliteit, medium en breuk scoren, en vergelijk opnieuw op het einde van de cyclus. Omstandigheden buiten de pot, zoals de kweektemperatuur en de verlichting, veranderen ook wat er in de pot gebeurt.

Kan ik stalen van Eco2Box krijgen voor een proef?

Ja. Een stalenset van Eco2Box-potten met filterdeksel is beschikbaar op aanvraag. Geef ECO2 nv je gewas, het stadium, de pot die je nu gebruikt en hoeveel planten je in één pot zet. Op basis daarvan worden de maat van de pot en de filtertypes om te vergelijken gekozen.

Vraag een stalenset aan voor je proef

Doe deze proef op je eigen planten, naast de potten die je nu gebruikt. Vraag een stalenset aan en geef ons je gewas, het stadium en je huidige pot. Wil je eerst de opzet van je proef bespreken, stel ons dan een vraag.

Verwante gidsen: Groene of witte filter: Kv per Eco2Box-filtertype.

Bronnen: Fayos O, et al. 2015, Frontiers in Plant Science 6:384, doi 10.3389/fpls.2015.00384. Lebedev V, et al. 2018, Plants 8(1):3, doi 10.3390/plants8010003. Productfeiten van Eco2Box uit de filtergids en de productspecificaties van ECO2. Gecontroleerd op 20 november 2026.